
Pistighingiados, ma no isporados. Istracos, ma non rèndidos. Isputzidos dae bandas medas, ma no isolados. Non cuntentos de sa polìtica linguìstica, ma prontos a gherrare pro la megiorare. Sena pasu, finas in su 2016.
Sos cumponentes de su diretivu de su Coordinamentu pro su Sardu Ufitziale chi si sunt addòbiados eris in sa sala de su cussìgiu de Bonàrcadu ant analizadu sa polìtica linguìstica de su 2015 e progetadu sas atziones de su 2016.
In generale nd’est essidu unu cuadru difìtzile e negativu (cun sas fortzas antilimba in vantàgiu) in ue su CSU punnat a rapresentare sa continuidade de sa polìtica de sos ùrtimos deghe annos e a fàghere de contrapuntu sena timoria e oportunismu a una polìtica regionale chi no agradat.
Ma s’otimismu no est mancadu ca, a parre de unos cantos partetzipantes, sa polìtica destruidora e oportunista no est renèssida a fàghere ismentigare su passadu. Totus ischint su chi s’est fatu e notant sas diferèntzias a dies de oe.
A bisu de su CSU sa punna de chie s’est autoproclamadu mere de sa limba in custos ùrtimos duos annos est istada petzi cudda de ‘normalizare’ una lìnia ambigua e frassa de dialetizatzione e folclorizatzione de sa chistione de sa limba. S’est tancadu e acorpadu su servìtziu limba sarda, s’est nominada una dirigente ‘neutrale’ e s’est fatu a manera chi sa Regione non siat prus su motore de sa polìtica linguìstica, ma unu simple gestore de pagos contributos. E finas unu controllore cuadu de su dissensu organizadu e individuale.
Sa propaganda est chi si faghet, ma sos resurtos evidentes controint sas fàulas mediàticas.
Dae su dibàtitu intre sos dirigentes CSU s’est cumpresu chi non b’at prus ispàtzios de cunfrontu in ue arresonare de sèberos. S’Osservatòriu est tancadu, sa cunferèntzia annuale non si faghet prus. S’ufìtziu de Tàtari indebilitadu. Trasmissiones TV e ràdio frimmas. Giornales web e de pabiru in sardu non finantziados. Iscolas in ritardu cun problemas burocràticos de su bandu. Progetos de prestìgiu de sa limba definantziados. Integratziones pro sos isportellos a su fotofinish.
Sa punna est cussa de trantzire sa chistione de sa limba standard (e duncas de unu bilinguismu verdaderu) e de non de faeddare ca istrobbat sos intelletuales anti limba. Mègius a leare in giru su logu cun comunicados, in italianu, prenos de ambiguidade faeddende de variantes.
Si ponet in mente a polìticos folkloristas chi cherent fàghere ‘sa limba campidanesa’ e si distruit una polìtica de unidade cun atziones ignorantes e dannàrgias. A sa cultura linguìstica si preferint eventos de intratenimentu (chi costant unu muntone de dinare) pro prenare su bòidu.
Ma sentidu comunu, chi ant contadu eris sos partetzipantes, est chi s’est torradu a dae segus de 10 – 15 annos. Crìticas sunt essidas a campu finas pro àteras cumponentes de su Movimentu Linguìsticu. A sos babbais betzos chi no ant cumpresu s’importàntzia de sa limba ufitziale e a sos operadores linguìsticos comomai marginalizados e mudos pustis annos de tzentralidade e valorizatzione culturale e polìtica de su ruolu issoro. Timorosos finas a partetzipare a dibàtitos pùblicos e a nàrrere s’issoro comente ant semper fatu.
Sos arresonos de s’assemblea diretiva de su CSU marcant però chi non si podet fàghere una polìtica linguìstica de profetu sena parare fronte a sa chistione de sa LSC, sighende a pensare ipocritamente de ‘valorizzare tutte le varianti’. Chi cheret nàrrere a lassare su sardu a istadu de dialetu.
Custu, in prus de fàghere dannos internos, segundu su chi s’est intesu in Bonàrcadu, faghet sa polìtica sarda cuntraditòria e dèbile cando pedit avantzamentos in Roma. S’est bidu chi pro sas normas de atuatzione, pro sa Carta Europea e pro sa Rai cales sunt sos resurtos. In Roma ischint bene chi si una limba est fata de ‘variantes’ (dialetos) no esistit. E tando sos sardos ite bolent? Si detzidant prima issos…
Dae sos dirigentes de su CSU si mutit su Movimentu Linguìsticu a s’unidade pro defensare sa limba sarda, ma cun onestade intelletuale, coerèntzia e sa craresa de una positzione sèria pro su mantenimentu e abalentamentu de sa limba ufitziale.
A s’acabada promissas e impignos: in su 2016 ant a sighire atziones culturales e polìticas in custa lìnia chi a su CSU paret coerente. Sende prontos a essire cun sos càmbios de passu e de bentu chi de seguru no ant a mancare.
Sa preneta: su note est iscurigosu, ma s’arvèschida, in custos tempos, lompet totu in una.
fotografias de Giuseppe Corronca
Leave a comment





Su chi ais nau, e duncas detzidiu in Bonarcadu, po me est sa cosa prus zusta po poder muntenner e mezorare, sa limba nostra.Disizo aberu chi nepodes meos potzant istudiare, in iscola publica, sa limba insoro e de sos betzos insoro. Bos auguro una arrennessida bona in su chi seis fainde, jeo pagu bo si potzo azuare, ma du fatzo cun sas propostas, ispero, positivas
Apo irmentigau de narrer ca su faeddu, BARBARU, no cheret narrer incivile, ruzu, ignorante, ma cheret narrer UNU CHI FAEDDAT UN’ATERA LIMBA, e jeo seo cuntentu de esser BARBARU
Deu creu ca deppeusu fueddai sa limba nosta mancai ci sianda fueddus differentis… e ca toccara a d’arricchi cun palabras nobasa po iscriri, mancai, testos scientificos… A chi mi oiri cumprendiri, bolliri nsi ca mi oiri ascuttai…ca d’intetessare su chi penzu… cummente candu fia in comunidades non violentas francesasa, candu tenia binti annos, i deu e is attrusu fueddaiauso d’ogna lingua po no si fai a cumprendi… arisemengianu appu fueddau campidanesu a Bortigale… issusu m’anti arrespostu cun sa lingua sarda … a mei mi parriara de du su cumprendi beni, a Su Sindigu e a is attrusu… limba o lingua, acqua o abba… chi ei scetti custa sa diffetenzia, po mei no est unu problema… jei d’eisa intende prestu… fueddendi in sardu de radioattividadi naturalli, de atomodo y de elettrones…
Andrea Alessandro Muntoni, ingegneri de Casteddu
…iscusai midda po is palabras iscrittasa malli, ma appu iscrittu cun su tellefoninu e a bortas iscriri su chi olliri, poitta ca no esti nascidu in Sardegna e no sindi accattara chi deu fazzu u errori! …ma no fairi anci poni inu correttori ortograficu!?
aam