Una denùntzia formale contra a s’Istadu Italianu imbiada a su Cussìgiu de s’Europa a cajone de sa discriminatzione de sa limba sarda. Est s’initziativa prus forte, intro medas, chi su Coordinamentu pro su Sardu Ufitziale at a presentare in Òschiri o e cras domìniga 27 cabudanni in ocasione de sa segunda editzione de sa “Festa de sa Limba Ufitziale”.
A parre de s’assòtziu de tutela de s’idioma isolanu, sa Repùblica Italiana, cun sos inacumprimentos suos in contu de bilinguismu in Sardigna, diat àere violadu sa Cunventzione Cuadru pro sa Protetzione de sas Minorias Natzionales firmada su 1 de freàrgiu 1995, ratificada dae su Parlamentu su 3.10.1997 e intrada in vigèntzia su 1 de martzu 1998.
Segundu custu tratadu internatzionale, s’Istadu diat aère dèpidu tutelare s’identidade e sas richesas (finas econòmicas), e mescamente s’ispetzifitzidade linguìstica sua chi, pro sas autoridades europeas, est sinnu de diferèntzia natzionale.
A bisu de sos ativistas de su CSU, custu no est capitadu e, in rapresentàntzia de sos interessos de sa minoria sarda reconnota, ma non tutelada in intro de s’Istadu Italianu, s’est pigada custa initziativa de sa “denùntzia” cun rechesta de unu ammonestu e de santziones dàbiles.
No est una faina teòrica o formale o de impreu comunicativu ebbia. Su raportu-denùntzia est istadu sollitzitadu a su CSU dae sos matessi “ispetores” de su Cussìgiu de s’Europa, chi ant acumpridu indàgines in Itàlia s’istade colada.
In su 2014, s’organismu chi si leat a incuru su rispetu de sos deretos tziviles in Europa, aiat pedidu a su Ministeru de s’Internu unu raportu subra s aprotetzione de sas minorias linguìsticas in osservàntzia de sos òbligos de su tratadu.
Su guvernu aiat respostu, ma su documentu imbiadu no at cumbintu su Cussìgiu de s’Europa chi at incarrigadu un’iscuadra de consultores-ispetores sos cales, cun s’agiudu de su CONFEMILI ( Comitadu Natzionale Federativu MInorias LInguìsticas), prima die de trìulas coladu ant addobiadu in Roma sos rapresentantes de sas 12 minorias linguìsticas reconnotas dae s’Itàlia, intro sos cales Pepe Coròngiu, giai diretore de s’ufìtziu limba regionale e animadore de su Coordinamentu pro su Sardu Ufitziale.
Su rapresentante sardu, a dae in antis de sa delegatzione europea formada dae Carmen Santiago Reyes (Spagna), Reinis Aboltins (Lettonia), Craig Oliphant (Regno Unito) e dae su funtzionàriu Krzysztof Zyman at bogadu a campu comente su raportu de s’Itàlia non siat deretu deretu cun sa beridade de sas cosas.
<Sa realtade fiat e est chi s’Istadu Italianu in custos ùrtimos 15 annos at semper discriminadu sa limba sarda e at violadu sa Cunventzione – at naradu Corongiu – e si permitit finas de iscrìere a s’imbesse, a cussa chi podimus definire s’ONU europea, chi diat èssere chi s’Itàlia esseeret su paradisu de sas minorias, ponende paris cun su dannu sa befe>.
Sos consultores cumponentes de sa cummissione ant cumpresu chi sa chistione fiat sèria e e ant pedidu un’aporfondimentu iscritu intro de su mese de cabudanni agabbadu custas dies e chi at èssere presentadu in Òschiri in ocasione de sa Festa de sa Limba pro èssere fatu a connòschere in ocasione de sa Festa de sa Limba Ufitziale. Sa punna declarada est cussa chi su Cussìgiu de s’Europa ammonestet a manera formale s’Itàlia pro sos òbligos internatzionales suos cun sa minoria sarda e finas cun sas àteras.