Pro annos est istadu unu de sos mistèrios prus mannos de sa geopolìtica moderna. Una maladia isconnota chi pariat essida dae unu romanzu de ispiunàgiu de sa “gherra frita”. Como, sa chistione de sa “Sìndrome de s’Avana” diat pòdere èssere a unu puntu de furriada. Segundu cantu bogadu a pitzu dae sa CNN e dae sa giornalista de imbestigatzione Sasha Ingber, su guvernu de sos Istados Unidos diat àere comporadu, dae prus de un’annu, unu dispositivu capatze de causare sos matessi efetos de sa sìndrome chi, dae su 2016 a como, at interessadu diplomaticos e agentes de su servìtziu segretu americanu in totu su mundu.
Custu trastu tecnològicu, istende a su chi narat sa CNN est costadu prus de deghe milliones de dòllaros, e lu diant àere batidu in USA in sos ùrtimos meses de s’amministratzione Biden. Si narat chi su dispositivu sìat gasi minore chi podet istare intro a una bèrtula, e chi funtzionet peri s’essida de undas ràdiu e micro-undas. Sa nova prus ispantosa est chi, a iscurtare sas funtes de s’intelligence, su dispositivu tenet finamentas cumponentes russas, elementu chi diat dare cunfirma a sos pensamentos malos de sos ùrtimos annos contra a su Cremlinu.
Finas a oe, sa “Sìndrome de s’Avana” fiat istada motivu de chistiones pagu craras. Sos signales contados dae sas vìtimas sunt graes: dolore de conca forte e repentinu, gana de rebessare, pèrdida de s’atentzione e, carchi borta, b’est istadu puru chie at comintzadu a no intèndere e non bìdere prus, sena remèdiu de sanare. Mancari in su 2023 un’imbestigatzione ufitziale americana apet decraradu “pagas probabilidades” chi b’esseret istada in mesu una potèntzia istràngia, sa nova de custu aparatu mudat sas cartas in tàula. Sos casos, comintzados in s’imbasciada de s’Avana in Cuba, si sunt isparghinados in Tzina, Ìndia, Àustria e finas in Europa otzidentale, lassende una ormina de malistare chi non podet èssere acrarada cun s’isteria culletiva. Si est abberu chi sos Istados Unidos ant comporadu custa tecnologia, como ant a chircare de cumprèndere comente s’amparare dae custas armas noas de gherra eletrònica chi podent corfire s’òmine sena lassare istiga peruna.
Bore Taras
Leave a comment

