Limbas de is Àteras Natziones

Sa chistione de sa limba italiana

Sa chistione de sa limba italiana

Cun “questione della lingua” (chistione de sa limba) si inditat  una cuntierra de  caràtere sotziale in campu literàriu, chi at tentu  sa fase sua prus treulada in su cumintzu de su 500, e chi at duradu finas a Alessandro Manzoni e prus in gasi. Pertocaiat su problema de cale limba […]

Sas limbas de Myanmar

Sas limbas de Myanmar

     –      de Sarvadore Serra   – In Myanmar (Istadu de su Sud-est asiàticu chi li narant fintzas  Burma) si faeddant unas chentu limbas. Su  burmesu, chi lu faeddant sos duos tertzos de sa populatzione, est sa  limba ufitziale. Sas limbas faeddadas  dae sas minorias ètnicas rapresentant 7 famìlias linguìsticas: su […]

Sas limbas de Haiti

Sas limbas de Haiti

       –    de Sarvadore Serra  – Haiti est unu de sos Istados prus populosos  in sa regione caraìbica. S’agatat in s’Ìsula Hispaniola e istata a  làcana cun  sa Repùblica Dominicana. Sos indianos Tainos  chi sunt acudidos dae su  Sudamèrica sunt istados sos primos a istare in Hispaniola. In su mese […]

Su faeddu piemontesu

Su faeddu piemontesu

– de Sarvadore Serra – Su piemontesu (piemontèis [pjemʊŋˈtɛjz]) est  unu faeddu neolatinu chi lu chistionant  unas 700.000 pessones mescamente in Piemonte, regione nordotzidentale de Itàlia.   Geograficamente e linguisticamente est inclùdidu in su grupu de sos  faeddos gallu-itàlicos de s’ Itàlia setentrionale (in pare cun su  lombardu, s’ emilianu-romagnolu e […]

Sa limba rumena

Sa limba rumena

–     Sarvadore Serra  – Su rumenu (limba română [ˈlimba roˈmɨnə] ( ascurta) est una limba neolatina orientale chi la faeddant, comente limba de nàschida, pagu prus o mancu  24–26 milliones de pessones, mescamente in Romania e Moldàvia. Àteros 4 milliones de pessones  la faeddant comente segunda limba. Tenet status ufitziale  in Romania e […]

Sa limba de sa Repùblica de Kazakstan

Sa limba de sa Repùblica de Kazakstan

   –    de Sarvadore Serra   – Sa limba kazaka faghet parte de su grupu kipchak  de sos  limbàgios tùrchicos. S’assimìgiat meda a su nogai, a su kyrgyz e a su karakalpak. Est sa limba ufitziale de sa Repùblica de Kazakstan.  Est una limba minoritària de importu in sa Prefetura Autònoma […]

Una limba crèola chi si narat papiamentu

Una limba crèola chi si narat papiamentu

 – de Sarvadore Serra – Su papiamentu,  o papiamento, est una  limba crèola chi si faeddat in su Caribe olandesu. Est sa limba prus faeddada in sas Ìsulas ABC, e tenet status ufitziale in Aruba e Curaçao. Est reconnota fintzas in Bonaire dae su guvernu olandesu. Su papiamentu si basat […]

Sa limba islovena

Sa limba islovena

– de Sarvadore Serra – S’islovenu est un’idioma chi faghet parte  de su grupu de sas  limbas islavas meridionales. Lu faeddant unas 2.5 milliones de pessones in totu su mundu, chi su prus istant  in Islovènia. Est sa prima limba de unos 2.1 milliones de islovenos e est una  de […]

Sa limba ungheresa

Sa limba ungheresa

– de Sarvadore Serra – S’ ungheresu (  magyar nyelv ) est una limba ugrofìnnica chi si faeddat in Ungheria e in unos cantos Istados lacanàrgios. Est sa limba ufitziale  de Ungheria e una de sas  24 limbas ufitziales de s’Unione Europea . In foras de Ungheria la faeddant sas comunidades […]

Bìculos de latinu in sa modernidade

Bìculos de latinu in sa modernidade

– de Sarvadore Serra – Su latinu una limba morta? Podet dare. Si podet nàrrere, però, chi  est galu biu,  nessi in tzertas frases chi galu si narant in sas limbas modernas. Custas sunt   20 espressiones latinas chi podet acuntèssere de intèndere: Si parva licet… Si parva licet componere magnis, […]

Su faeddu lìgure

Su faeddu lìgure

– de Sarvadore Serra – Su lìgure  est un’idioma gallu-itàlicu chi si faeddat in Ligùria, in unos cantos giassos de sa costa frantzesa mediterrànea, in s’Istadu de Monaco, in Carloforte e Calasetta in Sardigna. Faghet parte de su continuum dialetale gallu-itàlicu e romànicu otzidentale.   Su genovesu (zeneize), est su dialetu […]